Aanpassingen rondom de handicaps zelf kunnen slechts onder bepaalde voorwaarden onder de WMO vallen. Er moet dan sprake zijn van individuele aanpassingen binnen iemands hoofdwoonverblijf, als gevolg van ergonomische beperkingen in het wonen. Let op de onderstrepingen! Aanpassing op voorhand, aanpassing van gemeenschappelijke ruimten, en voorzieningen op grond van niet-ergonomische belemmeringen zijn dus in principe uitgesloten.
Gemeenten zijn, in het geval van een ouderinitiatief, soms bereid om deze regels soepel toe te passen. Houd u er echter goed rekening mee dat men dit niet verplicht is. U kunt altijd proberen via politiek overleg (bv. een gehandicaptenplatform, wethouder of de gemeenteraad) uw initiatief een speerpunt te laten worden in het gemeentelijk beleid.

De meeste voor bewoning geschikte gebouwen zijn opgezet voor gezinsbewoning. Ook utilitaire gebouwen (scholen, kantoren, bedrijfsgebouwen) zijn soms geschikt te maken. Bij wooninitiatieven zal in het algemeen een aantal even grote kamers of woonunits gewenst zijn naast enkele gemeenschappelijke ruimten. (voor sociaal contact, eten ed.)
Er zijn geen subsidies beschikbaar voor een dergelijke ombouw. De kosten dienen gedragen te worden door de eigenaar van het pand (vaak een corporatie) of door de woongroep (ouders). Uiteindelijk komen dit soort kosten in één of andere vorm in de woonlasten (huur of hypotheek) terecht.

Voor het verlenen van zorg en begeleiding zijn ook bouwkundige ingrepen noodzakelijk. Denk aan ruimten voor personeel, administratie, een slaapwacht, ed. Op dit moment is daarvoor nog steeds geen goede financiële regeling. Voor AWBZ toegelaten instellingen is er de Regeling Zorginfrastructuur van het CTG/ZAio. Voor particuliere initiatieven komen deze kosten uiteindelijk ook in de woonlasten terecht. Soms kunnen uw gemeente, de provincie of sponsors iets betekenen. Informeer altijd naar plaatselijke subsidiemogelijkheden.

Dezelfde organisaties kunnen u helpen om uw wensen helder te krijgen op het gebied van de zorgverlening en uw woonwensen. Voor de regelgeving rondom de zorg en het gebruik van persoonsgebonden budgetten kunt u terecht bij organisaties als het CIZ en het Zorgkantoor (regelgeving) en Per Saldo (info en advies).

Voor een goede onderbouwing van de noodzakelijke zorg- en woonaanpassingen kunt u bij een ergotherapeut terecht. Deze stelt objectief de medisch-ergonomische beperkingen vast bij de kandidaat-bewoners in uw initiatief. Deze beperkingen vormen het uitgangspunt voor een doordacht programma van eisen. Dat is een goede basis om bij gemeente, fondsen of sponsors financiële steun los te krijgen om de aanpassingen te realiseren. Ergotherapeuten zijn vrij gevestigd of verbonden aan een revalidatiecentrum.

Een andere mogelijkheid is gebruik te maken van de zg. "Taksatieschaal", ontwikkeld door Bert Reintjes.
De Taksatieschaal stelt onafhankelijk en objektief vast, welke hulp of aanpassingen nodig zijn voor de kandidaat-bewoners. Dit gebeurt door middel van het invullen van een vragenlijst. Het instrument brengt de praktische, verstandelijke en de sociaal-emotionele vaardigheden in beeld, maakt hulpvragen transparant en stelt u in staat tot een goed programma van eisen te komen.

Bij het zoeken naar geschikte huisvesting en het eventueel aanpassen daarvan krijgt u te maken met de wereld van bouwen en wonen. Daar geldt een geheel andere werkwijze dan in "zorgland". Directer, zakelijker en meer resultaatgericht. U zult uw wensen en ideeën zo professioneel mogelijk moeten inbrengen bij uw gesprekspartners (aannemers, woningcorporaties, architekten). Realiseert u zich dat in een vroeg stadium de belangrijkste beslissingen vallen.
Het is voor het slagen van uw initiatief cruciaal, om zo snel mogelijk goed beslagen ten ijs te komen. Zorgt u in dit stadium daarom voor deskundig advies en begeleiding. De investering in tijd en kosten, die daarmee gemoeid zijn, verdient u later dubbel en dwars terug. Voor dergelijke "aanloopkosten" is trouwens een startsubsidie te verkrijgen via de NSGK (www.nsgk.nl).

Een goed middel is een getekend schetsontwerp, waarin de wensen van uw woongroep verwerkt zijn. Niet alleen confronteren ze uw woongroep direct met alle consequenties en tegenstrijdigheden die uit haar wensen voortvloeien. Goede tekeningen zijn ook een taal, die uw bouwkundige gesprekspartners begrijpen. Ze vormen een uitstekende basis voor concrete afspraken. Dat beperkt kostbare misverstanden. De uitgangspunten liggen dan vast. U blijft zo meer invloed houden, wanneer in een later stadium andere partijen worden betrokken bij het uitwerken van de plannen. Zorgt u er voor, dat niemand u uw initiatief uit handen neemt!