Regelgeving en financiering.
Bij het aanpassen van een woning krijgt u met regels te maken. Voor subsidie is er de Wet Maatschappelijke Ondersteuning (Wmo). De Inkomstenbelasting biedt aftrekmogelijkheden. Via fondsen kunt u soms een bijdrage krijgen.
Voor grote veranderingen aan de woning geldt de Bouwregelgeving. Deze wordt, net als de Wmo, door de gemeenten uitgevoerd. Bouwbesluiteisen zijn in principe overal gelijk. Welstands- en bestemmingsplaneisen niet.
Goede afspraken vóóraf zijn erg belangrijk. Organisaties van bouwers en opdrachtgevers hebben hiervoor standaardcontracten opgesteld.
U vindt hier de integrale teksten van regelingen, commentaar, jurisprudentie, uitleg en tips.
De Wmo-regeling.
Voor woningaanpassingen bestaat een subsidieregeling op grond van de Wet Maatschappelijke Ondersteuning (Wmo). Deze regeling wordt door de gemeenten uitgevoerd. Zij hebben hierin een grote beleidsvrijheid. Daardoor zijn de verschillen tussen gemeenten soms groot.
De "Wmo-compensatieplicht" gaat verder dan de vroegere "Wvg-zorgplicht". Gemeente en aanvrager dienen gezamelijk een oplossing voor het ondervonden probleem te vinden. Dit vraagt een andere benadering dan veel gemeenten gewend zijn.
In het geval van grote woningaanpassingen, die weinig voorkomen, kunnen problemen ontstaan. Soms leeft men zich onvoldoende in, of zoekt naar de ondergrens van wat nog aanvaardbaar is.
Integrale wetteksten.
Wat zegt de Wmo zelf? En wat staat er in de Wmo-verordening of het Besluit Wmo van uw gemeente? Lees hier, hoe de inhoud van wet- en regelgeving luidt. Dit zijn de belangrijkste, integrale teksten op landelijk en gemeentelijk niveau.
Ondanks grote verschillen in het verstrekkingenniveau en de wijze van uitvoering per gemeente, verloopt een procedure in grote lijnen overal hetzelfde.
Lees waarmee u rekening moet houden.
Bezwaar en beroep.
De overwegingen van uw gemeente komen niet altijd overeen met uw eigen rechtsgevoel. Onvoldoende kennis en te hoge verwachtingen leiden dikwijls tot teleurstellingen. Een beschrijving van de (on-)mogelijkheden.
Probeer altijd, in overleg met uw gemeente tot een aanvaardbaar compromis te komen.
Komt u er echt niet uit? Ga dan zonodig de juridische weg. Via de Gemeentelijke Commissie Bezwaarschriften en de Arrondissementsrechtbank, tot aan de Centrale Raad van Beroep.
Jurisprudentie in de Wmo.
Uit de jurisprudentie komt een aantal knelpunten naar voren. De rechter toetst of de regels correct zijn toegepast.
In tegenstelling tot wat veel mensen denken, wordt de "rechtvaardigheid" van een besluit niet beoordeeld. Zo behoeft de Wmo niet in een aantal voor de gebruiker essentiële zaken te voorzien.
Ir Grootveld gaat de discussie hierover aan. Lees hier zijn commentaar.
Inkomstenbelasting.
De kosten van een woningaanpassing in verband met handicap of ziekte kunt u onder bepaalde voorwaarden aftrekken voor de inkomstenbelasting. Zulke kosten vallen namelijk onder de 'buitengewone uitgaven' in verband met ziekte, invaliditeit en arbeidsongeschiktheid.
Het gaat om kosten, die niet vergoed worden door andere instanties, zoals de Wmo. Er is sprake van een drempel en eventuele waardetoename speelt ook een rol. Omdat met woningaanpassingen hoge kosten zijn gemoeid, behoeft dit vaak geen beletsel te zijn.
De fondsen.
Lukt het u niet, om een voor u noodzakelijke voorziening via de Wmo verstrekt te krijgen, dan kunt u in bepaalde gevallen een beroep doen op een bijdrage van één of meer, al dan niet "categorale" fondsen. Er bestaan nogal wat fondsen, die in specifieke gevallen een bijdrage verstrekken.
Deze hanteren meestal toelatingseisen, om vast te stellen of, en zo ja, voor welk bedrag u in aanmerking komt.
Het aantal aanvragen neemt de laatste tijd toe, zeker nu op de Wmo scherper bezuinigd wordt.
Bijzondere bijstand.
Naast de Wmo en de fiscale regelingen kunnen extra kosten rond ziekte of handicap worden gecompenseerd via de (bijzondere) bijstand.
De gemeenten zijn de uitvoerders van deze regeling, welke vooral is bedoeld om de laagste inkomens wat aanvullende steun in de rug te geven.
Bouwregelgeving.
Bij uiterlijke of constructieve wijzigingen aan de woning moet u een omgevingsvergunning aanvragen.
De "omgevingsvergunning met aktiviteit bouwen" is in de plaats getreden van de aloude bouwvergunning. Alle vergunningplichtige aktiviteiten rond het bouwen zijn in één procedure samengevoegd, daaronder de aanvragen tbv. slopen, bomen rooien, wijziging monumenten, strijdigheid met bestemmingsplaneisen, aanleg uitrit ed. vergunningen. In bepaalde, vastliggende situaties kan bouwen vergunningvrij zijn.
Uw aanvraag wordt aan een aantal criteria getoetst. Daaronder het Bestemmingsplan, de Welstandsregels, en het Bouwbesluit, waarin alle technische eisen rond het bouwen zijn opgenomen.
Net als de Wmo-subsidie vraagt u de omgevingsvergunning aan bij uw Gemeente. Maar niet bij hetzelfde loket. Aan de samenwerking tussen de twee loketten schort het nog wel eens. Wat de Wmo toestaat, mag u volgens Bouwbesluit, Welstand of Bestemmingsplan soms niet bouwen. En omgekeerd...
Bouwcontracten.
Tussen u en uw aannemer kunnen meningsverschillen ontstaan. Denk aan het beruchte "meerwerk". Missers tijdens de bouw kunnen u veel geld kosten en kopzorgen geven. Goede afspraken vóóraf zijn daarom zeer belangrijk.
Leg vast wat er moet gebeuren, en tegen welke kosten. Belangenorganisaties van bouwers en opdrachtgevers hebben hiervoor standaardcontracten opgesteld.
