Algemeen
De familie kreeg een kavel aangeboden en wilde daar een vrijstaande, aangepaste woning bouwen. Deze moest geschikt zijn voor de toekomstige zorg aan hun zoon. Ook wanneer hij 18 is (en mogelijk 90 kilogram weegt) zal hij, elke dag opnieuw, verzorgd moeten worden. Met grote hulpmiddelen als tillift en elektrische rolstoel. Het moet zonodig functioneren als een verpleeg- of ziekenhuis, maar mag er om begrijpelijke redenen niet zo uitzien. De woning is in de eerste plaats een fijne gezinswoning in een leuke wijk. Waar het gezin met plezier kan wonen. Een creatief ontwerp naar eigen wens. Praktisch ingedeeld, zodat de woning ook als investering zijn waarde behoudt.
De architectkeuze.
Men ging in eerste instantie op zoek naar een architect uit de omgeving. Dat heeft als voordeel, dat overleg eenvoudig plaats kan vinden. Zeker in de beginfase kan dat handig zijn. Verder is zo'n architect meestal goed ingevoerd bij de plaatselijke instanties, wat handig kan zijn bij de vergunningverlening.
De meeste architecten hebben te weinig kennis op het gebied van ergonomie, thuiszorg en ernstige handicaps. Terwijl dat toch één van de belangrijkste uitgangspunten was. Vaak wordt er dan informatie opgezocht in handboeken, maar deze gaat niet verder dan wat algemene eisen rond deurmaten en draaicirkels. En voor de dagelijkse zorgverlening aan personen met ernstige, progressieve aandoeningen is die informatie beslist onvoldoende. Een ontwerper zoekt toch naar een goede oplossing en probeert daarbij het wiel opnieuw uit te vinden. Het eindresultaat blijkt dan niet altijd de best mogelijke oplossing te bieden voor de familie.
Het dilemma.
De familie besloot daarnaast Ir Grootveld te benaderen voor advies. Met zijn expertise rondom de zorg zou hij de bouwplannen van de architect kunnen beoordelen. Hij vult daarmee het gebrek aan specifieke kennis van de architect aan. De werkwijze daarbij is, dat Ir Grootveld een aantal geschikte oplossingen bedenkt, die de architect vervolgens in zijn ontwerp opneemt. Een combinatie dus van een plaatselijke architect en specifieke deskundigheid van elders. Een dergelijk advies zou kunnen betekenen, dat bepaalde onderdelen in de plannen voor verbetering vatbaar zijn.
In dat geval is extra teken- en overlegwerk noodzakelijk. Hiermee zijn kosten en tijd gemoeid. Bij kleinere verbouwingen staat dit in geen verhouding tot het voordeel van een bruikbaarder bouwplan. Bij grotere plannen, zoals dit woonhuis, kan deze werkwijze vertragend werken. Zeker wanneer blijkt, dat een ontwerp op belangrijke onderdelen volledig herzien moet worden. Ook de extra kosten kunnen dan aardig oplopen.
Het ontwerpproces.
Ir Grootveld legde de familie het idee voor om zelf als hoofdarchitect op te treden. Hij is als creatief ontwerper en geregistreerd architect (TU-Delft) regelmatig betrokken bij het bouwen voor de zorg.
Voordeel was, dat alle specifieke ergonomische kennis op die wijze in één keer in het creatieve proces kon worden mee-ontworpen. In een bouwplan, dat integraal, dus inclusief alle aanpassingen, op de wensen van de familie kon worden afgestemd. Bij deze, veel eenvoudiger werkwijze, kon dubbel tekenwerk of overleg worden voorkomen. Een besparing in tijd en kosten derhalve.
Het idee sprak de familie aan en Ir Grootveld kreeg de opdracht. Eerst moest onderling overeenstemming worden bereikt over creatieve en praktische plattegronden, uitgaande van alle woonwensen van de familie en de geldende overheidseisen. De familie wilde graag een grote woonkeuken, en een aparte zitkamer. De aangepaste ruimten voor de zoon liggen op de beganegrond. Zo kan hij straks, met zijn rolstoel geheel zelfstandig overal komen.
Vervolgens overlegde de familie met Ir Grootveld over de gewenste uiterlijke verschijningsvorm. Dit gebeurde aan de hand van sfeerbeelden en referentiefoto's. De familie had een dertiger-jaren-architectuur voor ogen. De gevels moesten een eenheid vormen met de gewenste plattegronden. Verder moesten zij aansluiten bij de smaak van de familie en de eisen van de Welstandscommissie. In het uiteindelijke ontwerp is gebruik gemaakt van speklagen, siermetselwerk en een pyramidekap met grote dakoverstekken.
De bouwvoorbereiding.
Voor het noodzakelijke vooroverleg met de familie was er inderdaad extra reistijd nodig vanwege de afstand, maar een groot probleem bleek dat niet te zijn. In 2-3 overlegronden kwam het complete ontwerp tot stand, inclusief alle benodigde aanpassingen. De meeste verdere contacten verliepen via email, telefoon en post. Het betrekken van een ontwerper van buiten de regio bood ook voordelen. Ir Grootveld kon in het overleg met de gemeente Oost-Gelre zijn specifieke kennis en ervaringen met andere gemeenten inbrengen. Dat leverde soms nieuwe gezichtspunten op.
In de periode van december tot maart vond de volledige bouwvoorbereiding plaats. Vanaf de eerste ontwerpvoorstellen, tot en met de bestektekeningen voor de bouwaanvraag, en de werktekeningen voor de aannemer. Een aantal wijzigingen werd tijdens deze periode doorgevoerd, in verband met aanvullende wensen van zowel de familie als de gemeente. De totale ontwerpkosten bleven, ondanks de afstand, beneden de in de regio gebruikelijke honoraria.
Een bouwkundige uit de omgeving voerde overleg met aannemer en gemeente, en begeleidde de feitelijke bouwwerkzaamheden. Voor deze onderdelen was de specifieke inbreng van Ir Grootveld minder vereist. Ook daardoor konden de honorariumkosten beperkt blijven.
Het subsidie-overleg.
Behalve met de afdeling Bouwzaken van de gemeente Oost-Gelre was ook overleg nodig met de afdeling WVG (tegenwoordig WMO). Doordat Ir Grootveld vanaf het begin bij de plannen betrokken was, kon hij bij dit overleg direct zijn kennis inbrengen. Vastgesteld moest worden waarom (en in hoeverre) deze nieuwbouw van een vrijstaande woning voor de WVG een goedkopere optie was dan het aanpassen van de bestaande woning. Hij ontwierp derhalve voor zowel de nieuwe als de bestaande woning een plan met de noodzakelijke, geïndiceerde aanpassingen. Op grond hiervan maakte hij een uitgesplitste raming van de mogelijk subsidiabele kosten. In beide gevallen voldoende gedetailleerd, om vanuit goed vergelijkingsmateriaal snel duidelijkheid te kunnen krijgen over de kosten.
Het was geen verrassing dat nieuwbouw inderdaad goedkoper bleek te zijn. De kostenramingen bleken een goede basis voor de onderhandelingen over het bedrag, dat met de "goedkoopst adequate" oplossing volgens de gemeente gemoeid zou zijn.
Deze basis versnelde het bereiken van overeenstemming over het toe te kennen subsidiebedrag aanzienlijk.
